Szkoła Web 3.0 Dowiedz się czym jest Sieć Semantyczna

Podczas omawiania języka opisu ontologii OWL Lite, a później w czasie opisu lekkiej ontologii FOAF, wspominaliśmy o SIOC: trzeciej bardzo ważnej lekkiej ontologii z punktu widzenia budowania Web 3.0 i łączenia technologii społecznych z semantycznymi. O ile SKOS umożliwia na opisanie w prosty sposób słowników i taksonomii, a FOAF pozwala nam opisywać zależności pomiędzy członkami sieci społecznej, to właśnie SIOC, czyli ontologia Semanticznie Polączonych Społeczności Internetowych, pozwala na zapis interkcji pomiędzy użytkownikami usług społecznych.

Wyobraźmy sobie następujący przykład:  za kilka tygodni wybieramy się do Brazylii na karnawał w Rio, chcemy nie tylko spędzić tam miło czas ale również przywieźć ciekawe zdjęcia i wspomienia. Szukając informacji w Sieci znajdujemy dwa fora: jedno poświecone zwiedzaniu Brazylii pod kątem fotograii, a drugie poświęcone samemu karnawałowi w Rio. Zaczynamy zadawać pytania na obu forach jednocześnie i w krótce okazuje się, że zmuszeni jesteśmy przepisywać wypowiedzi nasze i innych pomiędzy portalami.

Skąd ten problem ? Jeżeli kiedyś zastanawialiscie się co tak na prawdę powoduje, że Web 2.0 nie jest 3.0 - to m.in. powyższy scenariusz pokazuje jedną z ważnych różnic. Web 2.0 to przede wszystkim informacja tworzona przez społeczność danego serwisu.  Dane są jednak trzymane i nie udostępniane poza dany serwis, tworząc tzw. silosy informacyjne (ang. information silo). Dopiero możliwość połączenia informacji z różnych źródeł daje numerek 3.0 serwisom sieciowym.

Istotę potrzeby integracji informacji przedstawia poniższy rysunek autorstwa twórcy SIOC, dr Johna Breslina z DERI Galway. John jest jednym z twórców boards.ie, największego forum w Irlandii. SIOC jest właśnie oparty na jego doświadczeniach w budowaniu boards.ie.

Łączenie rozproszonych konwersacji za pomocą SIOC (źródło: http://www.johnbreslin.com/blog/)

Sama ontologia bazuje na kilku podstawowych pojęciach (patrz rysunek poniżej): Post - jest informacją opublikowaną przez użytkownika (User) serwisu społecznościowego (Site) na grupie lub Forum w danym serwisie. Użytkownik ma konkretne Role, np.: autor, edytor, administrator, w ramach danej grupy, i może należeć do jeden lub więcej grup użytkowników (Usergroup). W przypadku kiedy nie mamy do czynienia z forum, ale z innym serwisem społecznościowym trójkę (Site, Forum, Post)  można zamodelować za pomocą pojęć dziedziczących po trójce (Space, Container, Item). Z punktu widzenia realizacji założeń sieci semantycznej, istotne jest również przedstawienie metadanych danego postu, za pomocą tagów (Tag) i hierarchii kategorii (Category).

Więcej na temat pojęć zdefiniowanych w ontologii SIOC możemy znaleźć pod adresem http://rdfs.org/sioc/spec/.

Główne pojęcia ontologii SIOC (źródło: http://rdfs.org/sioc/spec/)

Ontologia SIOC wykorzystuje dwie uprzednio przedstawione ontologie: FOAF do modelowania użytkowników (User) oraz SKOS do opisu słowników wykorzystywanych do opisu postów: Tag i Category. Prezentuje to poniższy rysunek (ponownie autorstwa Johna).

Lekkie ontologie: SIOC+FOAF+SKOS (źródło: http://www.johnbreslin.com/blog/2006/09/27/sioc-foaf-skos/)

Gdyby więc serwisy społecznościowe udostępniały informacje opublikowane przez ich użytkowników w standardzie SIOC, dużo łatwiej byłoby nam zintegrować konwersacje na temat fotografowania karnawału w Rio.

Pomyśleliście: jeszcze dużo wody upłynie zanim to nastąpi? Nie do końca, wiele istnieją wtyczki do wielu open source'owych platform społecznościowych, np. dla WordPress; stąd ten blog (oraz inne nasze blogi) udostępnia publikacje w formacie SIOC. Jak możemy to sprawdzić? Wystarczy zainstalować sobie plugin dla Firefoxa, czyli semantyczny radar.

Rok temu, John i jego wspólnicy z boards.ie, ogłosili konkurs na najciekawsze wykorzystanie danych z portalu. O jego wynikach możecie przeczytać tutaj. Innym bardzo ciekawym przykładem wykorzystania technologii semantycznych i SIOC jest aplikacja zbudowana przez grupę pracującą nad serwisem Sindice. Umożliwia on wyświetlenie referencji do innych artykułów i komentarzy danego autora. Przykład działania prezentuje poniższy rysunek:

Integracja danych z róźnych blogów: SIOC + Sindice

Naukowcy pracujący nad ontologią SIOC opracowali również propozycje rozszerzeń ontologii SIOC dla mikroblogowania, czyli usług typu Blip.pl czy Twitter. Ciekawe czy twórcy blip.pl postanowią wykorzystać ją w procesie integracji z Twitterem?

Na zakończenie, warto wspomnieć o dwóch sukcesach projektu SIOC:

• w 2007 roku SIOC został przyjęty jako oficjalne zgłoszenie (ang. submission) do rozpoczęcie procesu standaryzacji W3C.
• SIOC jest również wykorzystywany przez wiele firm i organizacji rządowych, m.in., przez administrację prezydenta USA, Baraka Obamy.